Moai en Petroglieven op Paaseiland

Paaseiland.... Voor ons gevoel een eiland wat echt in `the middle of nowhere` ligt. Overal om je heen zie je alleen maar zee. Paaseiland ligt op 5 uur vliegen van Tahiti, maar ook op 5 uur vliegen van het vaste land van Chili. Paaseiland staat bekend onder verschillende namen: De naam Paaseiland (Paasch-Eyland) werd gegeven door Jacob Roggeveen, die op paaszondag, 5 april 1722 met drie schepen het eiland aandeed. "Rapa Nui", betekent in het Polynesisch letterlijk de Grote Rots. Het eiland werd sinds ongeveer 1863 zo genoemd door Tahitiaanse zeelieden. De aanduiding wordt tegenwoordig door de inwoners gebruikt voor zowel het eiland, de taal als voor hun eigen volk (Rapa Nui). Een andere inheemse naam voor het eiland is `Mata ki te rani` (Ogen die naar de hemel kijken). Deze benaming slaat op de moai met oogkassen die inderdaad schuin naar de hemel zijn gericht. Een andere naam die de oorspronkelijke bewoners aan hun eiland gaven was `Te pito o te henua`, wat `De navel van de wereld` betekent. De geschiedenis van het eiland blijft een beetje mysterieus. In de 19e eeuw is een groot deel van de bevolking door walvisvaarders en slavenhandelaars gevangen genomen en van het eiland verwijderd, waardoor het grootste deel van de mondeling overgebrachte cultuur en tradities van de oorspronkelijke bewoners werd vernietigd. Wij vinden het erg bijzonder en indrukwekkend om hier te zijn en rond te lopen tussen de Moai of te kijken naar hetgeen nog over is van de petroglieven.

26 oktober, Paaseiland
Met het tijdsverschil meeberekend komen we eind van de ochtend aan op Paaseiland. De douane door gaat zeer eenvoudig en onze tassen liggen al op de band. In de Lp hadden we een hostel uitgezocht waar de taxi ons heenbracht. Helaas zat deze vol. We hebben de taxichauffeur gevraagd naar een ander hostel en kwamen uit bij Ana Pura. Net even buiten het centrum van Hanga Roa, het enige stadje wat er is op Paaseiland, op een heuvel aan zee met een mooi uitzicht op de baai. Deze middag besteden we vooral aan orientatie, langs de toeristinfo, langs de bank (er is 1 pinautomaat die niet alle bankpassen accepteert en gezien de weinige contanten die we bij ons hebben zouden we een groot probleem hebben als we niet konden pinnen, maar gelukkig zit het ons mee!) langs de duikscholen, de scooterverhuur etc. S avonds duiken we nog even het internetcafe in en eten we in het dorpje voor we ons bedje opzoeken.

27 oktober, Paaseiland
Na een rustige start beginnen we aan de wandeling naar de Rano Kau vulkaan, ten zuiden van Hanga Roa. De wandeling voert eerst langs een aantal Moai aan de kust. Moai zijn de grote stenen beelden waar Paaseiland bekend om staat. Alle beelden zijn gehouwen uit 1 stuk vulkanisch gesteente. Nadat ze afgewerkt waren, werden de beelden naar bepaalde ceremoniële plekken gebracht. Sommige beelden droegen in het verleden Pukao. Dit waren hoofddeksels gehouwen uit een heel lichtrode vulkanische steen. Er is veel onzekerheid over het hoe en waarom van deze beelden. De beelden zouden overleden familieleden kunnen voorstellen, of nog in leven zijnde stamhoofden. Het is niet bekend hoe de beelden uiteindelijk naar hun definitieve plaats werden gebracht; men veronderstelt met spierkracht, touwen en ronde balken. Een andere theorie zegt dat de beelden ook rechtopstaand vooruit "gewaggeld" werden. In het midden van de 19e eeuw waren alle beelden buiten en de meeste in Rano Raraku omgeduwd door de Polynesische eilandbewoners zelf. Waarom de beelden werden omgeduwd is niet helemaal duidelijk.
Vervolgens komen we in een grot waar nog rotstekeningen te zien zijn op de wanden. Het laatste stuk gaat door het Nationaal Park naar de kraterrand en gaat pittig omhoog. Vlak voor het laatste stuk maken we nog even een lunchstop met een mooi uitzicht op de zee, Hanga Roa en het landschap erachter. Na een laatste klim zijn we toch echt bij de kraterrand. (je kan hier overigens ook gewoon met de taxi heen) Het uitzichtspunt biedt een heel mooi zicht in de krater, de rand van de krater loopt nog duidelijk helemaal rond, met alleen een klein deel wat ingestort is en waar je de zee doorheen kan zien liggen. In de krater is een meer, bijna volledig begroeid met riet en waterplanten. We lopen de halve vulkaan rond over de kraterrand heen en komen uiteindelijk bij Orongo, een historisch dorpje. Hier zien we de restanten van de huizen zoals de mensen vroeger woonden, en zijn er nog een aantal rotsen met petroglieven (een soort van rotstekening maar dan uitgehakt met relief) Het belangrijkste thema van de petroglieven is de Tangata Manu of vogelman, een fabeldier bestaande uit een kruising tussen mens en fregatvogel. Iedere lente zwommen jonge mannen vanuit Orongo naar het kleine rotseilandje, om eieren van de bonte stern te zoeken. Wie als eerste een ei onbeschadigd naar het hoofdeiland bracht werd uitverkozen tot Vogelman, en kreeg daarom bijzondere voorrechten. Een ander thema van de rotsgravures zijn de Make Make, ze bestaan uit een maskervormig gelaat met grote ogen, die een scheppende godheid afbeelden. Verder zijn er naast grafische tekens andere dieren te zien, zoals vogels, walvissen, haaien en schildpadden.Tot slot maken we dezelfde wandeling weer terug, al met al zo’n 10 km. Na een warme douche gaan we lekker eten bij een restaurantje aan zee. Erg sfeervol en zowel het eten als de wijn smaken goed.

28 oktober, Paaseiland
Voor de komende 2 dagen hebben we een scooter gehuurd en die gaan we eerst ophalen. Onze eerste stop is de begraafplaats aan zee en daarna het museum. De weg ernaartoe is echt een ramp: onverhard, modderig, veel sporen en grote gaten. Dat belooft wat! In het museum leren we nog wat meer over de achtergrond van Paaseiland, de bevolking, gewoontes, de Moai en de petroglieven. Daarna nemen we de hoofdweg, die gelukkig geasfalteerd is en wat minder kuilen en gaten heeft. Deze weg gaat dwars over eiland. Aan de andere kant van het eiland slaan we weer een onverharde hobbelweg in, om bij de ruines van een Moai te kijken. De plek is bijzonder: Het is de “navel” van het eiland, deze plek wordt gezien als de oorsprong van het eiland. Hier ligt ook een magische steen (magnestisch ronde steen). Nog een stukje verder brengt het hobbelpad ons bij een aantal petroglieven. Hierna rijden we verder naar het Anakena strand, een van de twee stranden op Paaseiland, Hier staat een hele rij Moai, die ook aan de achterkant bewerkt zijn met versiersels en nog de Pukao droegen. Verderop staat nog 1 andere eenzame Moai. Tot slot willen we nog wat zon pakken op het strand, maar helaas komen de wolken snel binnen en waait het flink waardoor je eerder onder dan op het zand ligt. Tijd om aan de terugweg te beginnen, lekker te eten en te gaan slapen.

29 oktober, Paaseiland
Vandaag de scooter gebruikt om het westelijk deel van het eiland te verkennen. De weg er naar toe viel gelukkig mee. Wel geasfalteerd, maar ook vele gaten en kuilen. Al slalommend om de gaten heen komen we een uur later aan op de westelijke punt van het eiland. Hier staat een groep van 15 Moai op een rij langs de kustlijn. We zijn er rond lunchtijd en pakken onze broodjes uit terwijl we van het bijzondere gezicht genieten. We zien een aantal toergroepen verschijnen en verdwijnen en zijn blij met onze onafhankelijkheid. Daarna rijden we een stukje terug naar de vulkaan waar de Moai uit gehakt werden. Een hele bijzondere ervaring. De berg is bezaaid met volledig en deels afgeronde Moai. Ze staan zowel aan de buitenkant van de vulkaan als in de krater. Ze staan, liggen of zijn maar deels uitgehakt uit de rotsen. Wat het zo gek maakt is dat er veel Moai staan en dat het lijkt alsof het werk ineens gestopt is. De meest afwijkende moai is wel Tukuturi, deze heeft een baard en een knielende houding, en is waarschijnlijk een van de laatst vervaardigde moai. Na het hele pad afgelopen te zijn, lopen we nog om de vulkaan heen en komen we in de krater uit. Ook hier een bijna gave kraterrand en een meer en ook aan deze kant van de vulkaan nog vele Maoi. Op de terugweg rijden we langs nog een aantal historische plaatsen, maar de vulkaan was toch wel het hoogtepunt van vandaag. We eten en drinken op de terugweg in het dorpje wat voor we teruggaan naar onze kamer. Ook proberen we nog een kamer te vinden in Santiago, maar tot onze schrik zit bijna alles vol voor de vrijdag en de zaterdag. Er zijn op het eerste oog alleen nog dorms beschikbaar..... We schrijven nog wat hostels aan, afwachten maar.....

30 oktober, Paaseiland -> Santiago
Na het uitchecken rijden we met de spullen op de scooter (in 2 keer) naar het centrum. Hier checken we de mail op reacties van de hostels, maar zonder resultaat. Uiteindelijk vinden we via internet nog een kamer/appartementje ergens in een groot gebouw, maar wel in het centrum en vlakbij de metro dus dat boeken we maar. Met de taxi gaan we naar het vliegveld, waar we op tijd inchecken, maar geen plekken meer hebben naast elkaar. Ook Ellena komen we hier weer tegen, zij vliegt ook naar Santiago.

Ciao Paaseiland!

Liefs, Arjan en Mariska